Tuyệt tác các căn phòng Raphael – Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế

Tại Tây phương, khi nghệ thuật vươn đến sự hoàn mỹ và hài hòa cao độ trong thời kỳ Phục Hưng, thì trung tâm của nó nằm tại Rome, thành phố của các Giáo hoàng, các nhà thờ, cung điện, và các bức họa.

Người xưa tin rằng, mỗi nền văn hóa đều là một món quà quý giá mà thiên thượng truyền xuống cho nhân loại, mỗi nền văn minh đều khởi đầu nhờ sự dẫn dắt của chư Thần. Trong loạt bài viết tìm hiểu về nghệ thuật Phục Hưng, báo Trí Thức VN muốn giới thiệu tới độc giả nền văn hóa phương Tây ở thời kỳ đỉnh cao của nó – Thời kỳ Phục Hưng.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Cảnh Constantine Đại đế tham gia chiến trận (Ảnh Wikipedia)

Kỳ I: Nơi ở của Giáo hoàng / Kỳ II: Nhân loại kiếm tìm chân lý / Kỳ III: Thần tích của Cơ đốc giáo / Kỳ IV: Vinh quang của các Giáo hoàng

Tiếp nối kỳ IV, sau khi tìm hiểu về căn phòng Stanza dell’incendio del Borgo và những Vinh quang của các Giáo hoàng, chúng ta sẽ tiếp tục đi tới căn phòng cuối cùng trong chuỗi các căn phòng Raphael: Sala di Costantino hay căn phòng Constantine.

Căn phòng Constantine cũng là một căn phòng nổi tiếng, nhưng không phải chỉ vì các tác phẩm bên trong phòng. Trong khi Raphael cùng các trợ lý đang hoàn thiện nó thì ông đột ngột qua đời một cách bí ẩn. Mặc dù các trợ lý đã cố gắng dựa trên ý tưởng của Raphael, nhưng họ không thể tái hiện được phong cách thần thánh của danh họa.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Toàn cảnh căn phòng Constantine (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Căn phòng Constantine cũng là căn phòng lớn nhất trong chuỗi các căn phòng Raphael. Chủ đề chính của căn phòng này là về Constantine Đại đế, hay nói chính xác hơn, là về việc Cơ đốc giáo đã khiến các tà giáo khác bị lu mờ như thế nào. Các tác phẩm trong căn phòng này được ba trợ lý của Raphael là Giulio Romano, Gianfrancesco Penni và Raffaellino del Colle hoàn thành. Riêng mái vòm của căn phòng này được Giáo hoàng Gregory XIII thay đổi với sự giúp đỡ của họa sĩ Tommaso Laureti và hoàn thành vào năm 1585.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Toàn cảnh căn phòng Constantine (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Nói riêng về Constantine Đại đế, ông là một vị Hoàng đế La Mã đầu tiên tin theo Cơ đốc giáo, và là người đã ban bố Sắc lệnh Milano chấm dứt cuộc thảm sát tín đồ Cơ đốc giáo trên toàn đế quốc. Ông cũng là người đã thiết lập và củng cố quyền lực của mình dựa trên niềm tin vào Chúa trời. Ông cho rằng nhiệm vụ của một vị Hoàng đế La Mã là duy trì trật tự đất nước, và trao toàn quyền cho những sứ giả của Chúa trời làm nhiệm vụ duy trì đức tin.

Các tác phẩm trong căn phòng Constantine bao gồm:

  • The Vision of the Cross (Tạm dịch: Thập tự giá hiển thánh)
  • The Battle of Milvian Bridge (Tạm dịch: Chiến dịch trên cầu Milvian)
  • The Baptism of Constantine (Tạm dịch: Lễ rửa tội của Constantine)
  • The Donation of Constantine (Tạm dịch: Quyên tặng của Constantine)
  • Và mái vòm với chủ đề: Triump of Christianity (Tạm dịch: Cơ đốc giáo khải hoàn)

Thập tự giá hiển thánh

Bức “Thập tự giá hiển thánh” kể câu chuyện về việc Constantine Đại đế nhìn thấy hình ảnh một cây thập tự giá to lớn xuất hiện trong ánh mặt trời, khi đang hành quân chuẩn bị cho trận đánh với Maxentius. Bên cạnh đó, Constantine nhìn thấy dòng chữ: “Εν τούτῳ νίκα”, có nghĩa là hãy chiến thắng nhân danh điều này (ý chỉ niềm tin vào Chúa). Như vậy, đây là một điềm báo đối với Constantine rằng, nếu ông tin vào Chúa trời, tin vào Cơ đốc giáo, thì ông sẽ thắng trận. Đối với Vatican, khoảnh khắc này đánh dấu mốc quan trọng cho việc Constantine sau này sẽ trở thành một vị Hoàng đế La Mã đầu tiên tin theo Cơ đốc giáo.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Bức “Thập tự giá hiển thánh” (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Bố cục trong bức “Thập tự giá hiển thánh” khá phức tạp, với hai vị Giáo hoàng ở hai bên, phía xa bên cạnh cây thập tự giá là một con rồng. Trong tranh có sự xuất hiện của người lùn, và một số tỷ lệ của các chiến binh không được cân xứng.

Chiến dịch trên cầu Milvian

Chiến dịch trên cầu Milvian xảy ra vào ngày 28 tháng 10 năm 312, giữa Hoàng đế La Mã Constantine và Maxentius. Sau khi thấy thập tự giá hiển thánh, Constantine đã tin vào Chúa trời, và vì vậy, ông ta đã đánh thắng trận Milvian.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Bức “Chiến dịch trên cầu Milvian” (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Cảnh vật trong tranh được mô tả đúng như cảnh thật, nằm tại phía Bắc của Rome. Phía xa bên trái, chúng ta có thể thấy đồi Monte Mario, ngọn đồi cao nhất Rome. Trên đồi còn có một ngôi nhà, chính là Villa Madama, nơi Raphael và Antonio da Sangallo thiết kế dành cho Giáo hoàng.

Lễ rửa tội của Constantine

Bức “Lễ rửa tội của Constantine” vẽ cảnh Giáo hoàng Sylvester I rửa tội cho Constantine Đại đế trong phòng rửa tội ở Rome.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Bức “Lễ rửa tội của Constantine” (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Giáo hoàng Sylvester I được vẽ theo hình dạng khuôn mặt của Giáo hoàng Clement VII, người đã yêu cầu hoàn thành bức họa dang dở.

Quyên tặng của Constantine

Bức “Quyên tặng của Constantine” kể về một sự kiện xảy ra ngay sau lễ rửa tội của Constantine Đại đế. Theo đó, Constantine đã trao cho Giáo hoàng quyền lực tại Rome và toàn bộ phần phía Tây của Đế quốc La Mã.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Bức “Quyên tặng của Constantine” (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Phía xa trong bức họa là một bệ thờ với những cây cột xoắn. Đây là những cây cột được Constantine trao tặng cho nhà thờ từ một ngôi đền Do Thái cổ bị đổ nát.

Cơ đốc giáo khải hoàn

Mái vòm của căn phòng Constantine được trang trí muộn hơn, dưới thời của Giáo hoàng Gregory XIII. Chủ đề của nó cũng chính là chủ đề bao quát căn phòng Constantine: Sự chiến thắng của Cơ đốc giáo đối với các tà giáo khác đương thời.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Mái vòm căn phòng Constantine (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Phía dưới hình ảnh chúa Jesus bị đóng đinh trên cây thập tự giá là hình ảnh đổ vỡ của một bức tượng, tượng trưng cho các tà giáo khác.

Tuyệt tác các căn phòng Raphael - Kỳ cuối: Câu chuyện về Constantine Đại đế
Bức tượng đổ vỡ dưới chân cây thập tự giá (Ảnh Wikipedia – Ấn vào để xem cỡ lớn)

Căn phòng Constantine, căn phòng cuối cùng trong chuỗi các căn phòng Raphael, đã đánh dấu sự qua đời đột ngột của vị danh họa Phục Hưng tài ba, và cũng đánh dấu cho sự sa sút của hội họa phương Tây từ đỉnh điểm hoàng kim của nó.

Quang Minh

Xem thêm: