Rất nhiều người đều biết, người Do Thái lâu nay vẫn luôn nổi tiếng về chỉ số thông minh, nhiều thương nhân nổi tiếng thế giới đều đến từ dân tộc này. 

Hồng Kông
Gia đình Do Thái quyền lực nhất của Hồng Kông kiểm soát mạch sống của ngành điện Hồng Kông (Ảnh: anek.soowannaphoom / Shutterstock)

Người Do Thái kinh doanh buôn bán phân bố khắp nơi trên thế giới, và họ cũng lưu lại dấu chân của mình trên vùng đất Trung Quốc, đến nay tại Hồng Kông vẫn còn một gia tộc người Do Thái, đã “cắm rễ” ở Trung Quốc hàng trăm năm, mấy thế hệ gia tộc họ đều kinh doanh tại Hồng Kông, đến nay đã trở thành gia tộc người Do Thái có quyền thế nhất Hồng Kông, gia tộc này chính là Gia tộc Gia Đạo Lý (Kadoorie family).

Biển hiệu đèn neon điển hình tại Hồng Kông (Ảnh: Tusginewko/Wikipedia/CC BY-SA 3.0)

Gia tộc Kadoorie từ thế kỷ trước đã rời khỏi quê hương mình, vượt biển xa xôi đến Trung Quốc. Người đến Hồng Kông đầu tiên chính là người anh cả của gia tộc Kadoorie, ông là một thành viên của Công ty Đông Ấn Anh (British East India Company). Công ty Đông Ấn Anh là công ty lớn nhất trên thế giới, giao dịch chủ yếu là các sản phẩm thuộc địa như bông, lụa, nhuộm chàm, tiêu, trà và thuốc phiện, thế kỷ trước họ đã né tránh thị trường châu Á, do đó rất nhiều người Do Thái vì thế mà đi đến Hồng Kông. Người Do Thái đầu tiên sau khi đến Thượng Hải – Trung Quốc, nhờ cậy bà con, sau đó tiếp tục đưa anh em gia tộc Elly Kadoorie đến Hồng Kông. 

Elly Kadoorie đã đưa người nhà của mình đến Hồng Kông, còn dẫn dắt con trai Lawrence Kadoorie cùng xây dựng sự nghiệp. Họ dựa vào tài năng thiên bẩm của người Do Thái, thông qua làm việc không mệt mỏi, cuối cùng đã khiến cho gia tộc Kadoorie có được địa vị tại Hồng Kông, còn trở thành gia tộc giàu có ở Hồng Kông được nhiều người biết đến. 

Elly Kadoorie là một người có tầm nhìn rất xa, ở thời điểm Hồng Kông hiếm người dùng điện, ông đã nhìn thấy tiềm lực phát triển của ngành này, cho nên ông đã tập trung sức lực vào phát triển Công ty Điện lực Trung Hoa (CLP Group), từ đó về sau, gia tộc này đã nắm giữ được mạch sống của điện lực Hồng Kông.

Trụ sở chính của Tập đoàn Điện lực Trung hoa nằm ở The Laguna Mall ở Hung Hom (Ảnh: Pp0912/Wikipedia/CC BY-SA 3.0)

Lawrence Kadoorie là thế hệ thứ hai trong gia tộc, ông cũng đã phát triển ngành điện lực thành ngành nghề chủ lực của gia tộc mình, trong thời kỳ Thế chiến thứ 2, gia tộc này đã độc quyền điện lực ở Bán Đảo Cửu Long và Tân Giới. Tài sản của gia tộc phân bố ở các ngành nghề, không chỉ là điện lực, còn có các ngành nghề như bất động sản, thương mại, khách sạn, tài chính, v.v. gia tộc trở nên hưng thịnh chưa từng có. Gia tộc Do Thái này thông qua nắm giữ mạch sống của kinh tế, nên cũng quyền thế rất lớn, Lawrence Kadoorie cũng đảm nhậm nghị viên Cục Hành chính Hồng Kông. 

Hiện nay, tài sản của gia tộc Kadoorie do Michael Kadoorie thuộc thế hệ thứ 3 thừa kế; Michael Kadoorie hiện cũng là một trong 10 tỷ phú Hồng Kông, giữ chức Chủ tịch Tập đoàn Điện lực Trung Hoa. Mặc dù thành tích của ông Michael Kadoorie không so được với cha mình, nhưng dưới sự quản lý của ông, tài sản doanh nghiệp của gia tộc vẫn luôn tăng cao, ổn định phát triển tiến lên. 

Embed from Getty Images

Michael Kadoorie là người thừa kế thế hệ thứ 3 của gia tộc Kadoorie, một trong 10 tỷ phú Hồng Kông (Ảnh: Getty Images)

Gia tộc Kadoorie có ảnh hưởng rất rõ rệt đến sự phát triển kinh tế của Hồng Kông, chỉ riêng về ngành điện lực, gia tộc này đã giúp cho Hồng Kông bước trước sang thời hiện đại. Gia tộc người Do Thái này đã đến Hồng Kông từ 100 năm trước, thông qua kế hoạch kinh doanh sáng suốt và tinh thần khởi nghiệp mãnh liệt, hiện nay tài sản của họ cũng phân bố trong các ngành nghề. Gia tộc Kadoorie là gia tộc Do Thái có quyền lực nhất tại Hồng Kông, thế hệ sau của họ vẫn luôn nắm giữ sự phát triển ngành điện lực của Hồng Kông. 

Theo Wikipedia, gia tộc Kadoorie, người Do Thái, là người Do Thái Mizrahi đến từ Baghdad. Tổ tiên ở Thủ đô Baghdad của Iraq. Thế kỷ 18 di cư đến Mumbai – Ấn Độ, về sau ở Thượng Hải và trở lên giàu có cùng với gia tộc Sassoon. Họ đã xây dựng thành công vương triều thương nghiệp Âu – Á. Cùng với gia tộc Sassoon ở Thượng Hải, gia tộc Kadoorie cũng trở thành một gia tộc giàu có hiển hách. 

Khách sạn Bán Đảo Hồng Kông (Ảnh: Exploringlife/Wikipedia/CC BY-SA 3.0)

Gia tộc Kadoorie tiếp tục mua lại nhà máy điện Quảng Châu từ tay người Anh Quốc, nhưng công việc kinh doanh ở Quảng Châu xuất hiện tình trạng lỗ vốn, nên đã chuyển sang Hồng Kông phát triển, đồng thời xây dựng nhà máy điện Hok Yuen, chủ yếu cung cấp điện cho khách sạn trên bán đảo, sau khi Elly Kadoorie tái cơ cấu lại nhà máy điện, đã trở thành cổ đông lớn nhất thời điểm đó.

Năm 1866, gia tộc Kadoorie thành lập Công ty Trách nhiệm hữu hạn Khách sạn Hồng Kông – Thượng Hải, bắt đầu kinh doanh khách sạn ở Thượng Hải. Thương hiệu Khách sạn Bán Đảo trực thuộc công ty này cũng quản lý nhiều khách sạn sang trọng ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm cả Khách sạn Bán Đảo ở Tiêm Sa Chủy (The Peninsula Hotel Tsim Sha Tsui) ở Hồng Kông. 

Trạm biến điện Tung Chung thuộc Tập đoàn Điện lực Hoa Trung (Ảnh: Mk2010/Wikipedia/CC BY-SA 3.0)

Tập đoàn Điện lực Trung Hoa đăng ký thành lập tại Hồng Kông vào năm 1901, khi đó được gọi là Công ty Trách nhiệm hữu hạn Điện lực Trung Hoa, là một trong 2 nhà cung cấp điện của Hồng Kông (một công ty khác là Công ty Điện đăng Hồng Kông – Hong Kong Electric Company); Điện lực Trung Hoa phụ trách cung cấp điện cho các khu vực Cửu Long, Tân Giới và Ly Đảo (ngoại trừ Nam Nha và Po Toi). Tập đoàn Điện lực Trung Hoa sử dụng 8 loại nhiên liệu khác nhau để phát điện, bao gồm năng lượng tái sinh, than, khí đốt, năng lượng hạt nhân, v.v để phát điện.

Huệ Anh