Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 13/10 đã từ chối xác nhận Iran tuân thủ thỏa thuận hạt nhân 2015, và đe dọa có thể kết liễu thỏa thuận này và gia tăng trừng phạt lên Cộng hòa Hồi giáo.

Tổng thống Trump phát biểu về thỏa thuận Iran 2015 tại Phòng tiếp Ngoại giao, Tòa Bạch Ốc hôm 13/10/2017 (Ảnh: Drew Angerer/Getty)

Ông Trump tố cáo Iran không đáp ứng thỏa thuận hạt nhân và cho biết mục tiêu của ông là phải làm sao bảo đảm Tehran không bao giờ sở hữu được vũ khí hạt nhân.

Như chúng ta đã chứng kiến tại Bắc Hàn, khi mà ta lờ đi một mối đe dọa càng lâu, thì nó càng trở nên tồi tệ. Đây chính là lý do vì sao chúng tôi quyết định rằng kẻ tài trợ khủng bố hàng đầu thế giới này sẽ không bao giờ sở hữu được vũ khí hạt nhân“, ông Trump nói.

Tổng thống không rút Mỹ ra khỏi thỏa thuận, nhưng bằng cách không xác nhận Iran tuân thủ thỏa thuận, ông đã “đá quả bóng này” sang Quốc hội, buộc Quốc hội Mỹ trong thời gian 60 ngày phải quyết định nên hay không tái ban hành trừng phạt kinh tế với Iran vốn được tháo dỡ chiếu theo thỏa thuận 2015.

Cơ quan lập pháp Mỹ sẽ phải quyết định liệu có viết lại thỏa thuận khung theo ‎ý của ông Trump, và ông Trump đã tuyên bố sẽ hủy luôn thỏa thuận với Iran nếu yêu cầu của ông bị khước từ.

Nếu chúng ta không đạt được giải pháp khi làm việc với Quốc hội và các đồng minh, thỏa thuận sẽ bị hủy,” ông Trump tuyên bố.

Tuyên bố của ông Trump đã làm Tehran phẫn nộ nhưng lại được Israel hoan nghênh.

Quyết định này cũng phản ánh phong cách tiếp cận của ông đối với các thỏa thuận quốc tế, với phương châm ‘Nước Mỹ trên hết’ vốn là lý do khiến ông Trump rút Mỹ ra khỏi hiệp ước biến đổi khí hậu Paris và Hiệp định Đối tác Thương mại Xuyên Thái Bình Dương TPP.

Theo thỏa thuận Iran do ông Obama chủ trì năm 2015, Iran đồng ý dừng chương trình hạt nhân để trừng phạt được gỡ bỏ một phần.

Khi tranh cử năm 2016, ông Trump chỉ trích đây là thỏa thuận một chiều tồi tệ nhất đối với nước Mỹ và dọa sẽ xé bỏ nó.

Đức Trí (t/h)

Xem thêm: